Αρχική Διατροφή Τί είναι το ενεργειακό ισοζύγιο που βοηθάει στον έλεγχο βάρους

Τί είναι το ενεργειακό ισοζύγιο που βοηθάει στον έλεγχο βάρους

Για να μειώσουμε ή να αυξήσουμε το βάρος μας θα πρέπει να βρισκόμαστε σε αρνητικό ή θετικό ενεργειακό ισοζύγιο, αντίστοιχα. Τι σημαίνει όμως αυτό;

Γράφει η Μαρία Ματζώρου , Διαιτολόγος-Διατροφολόγος , Μυτιλήνη

Το ενεργειακό ισοζύγιο είναι η ισορροπία μεταξύ ενέργειας (θερμίδες) που λαμβάνουμε μέσω της τροφής, και ενέργειας που δαπανά, “καίει” , το σώμα μας για τις μεταβολικές του διεργασίες, δηλαδή για α. τον βασικό μεταβολικό ρυθμό, β. την θερμογένεση λόγω τροφής, και γ. την κίνηση. Ουσιαστικά, αποτελεί την εφαρμογή της Αρχής Διατήρησης της Ενέργειας στο σώμα μας.

Τί είναι το ενεργειακό ισοζύγιο που βοηθάει στον έλεγχο βάρους

Ο βασικός μεταβολικός ρυθμός

  • Ο βασικός μεταβολικός ρυθμός, τον οποίο συχνά αποκαλούμε απλώς “μεταβολισμό” αποτελεί ποσοστιαία το μεγαλύτερο μέρος της ενεργειακής μας δαπάνης, αποτελώντας το 60-75% των συνολικών ενεργειακών δαπανών του οργανισμού και είναι η ποσότητα ενέργειας που χρειάζεται ο οργανισμός για να κρατήσει ένα αδρανές ξύπνιο σώμα στη ζωή.
  • Η ενέργεια αυτή είναι απαραίτητη για τη λειτουργία και αντικατάσταση των κυττάρων, τη σύνθεση, έκκριση και μεταβολισμό των ενζύμων, των ορμονών και άλλων ουσιών, τη διατήρηση της θερμοκρασίας του σώματος, τη λειτουργία της καρδιάς και των αναπνευστικών μυών και την την εγκεφαλική λειτουργία.
  • Ο βασικός μεταβολισμός εξαρτάται από διάφορους παράγοντες, όπως η σύσταση σώματος (λιπώδης μάζα, μυϊκή μάζα, η ηλικία, το φύλο, τα γονίδια, ορισμένες παθολογικές καταστάσεις, το περιβάλλον και το κάπνισμα.

Η θερμογένεση λόγω τροφής

Για την πέψη, την απορρόφηση και το μεταβολισμό των τροφών και των θρεπτικών συστατικών δαπανάται ενέργεια. Αυτή η ενέργεια εκτιμάται ότι είναι γύρω στο 10% της ενεργειακής πρόσληψης.

Οργανωμένη και μη οργανωμένη άσκηση

Η άσκηση και οι καθημερινές μας κινήσεις αποτελούν τη δεύτερη μεγαλύτερη πηγή κατανάλωσης ενέργειας (θερμίδων) μέσα στην ημέρα.

Η οργανωμένη άσκηση, όπως η άσκηση στο γυμναστήριο ή το περπάτημα με σκοπό την άθληση, παίζει σημαντικό ρόλο στο ενεργειακό ισοζύγιο, αποτελώντας περί το 15-30% της συνολικής ενεργειακής δαπάνης. Η άσκηση αν και δεν οδηγεί σε τόσο μεγάλο αρνητικό ισοζύγιο, όσο ο έλεγχος της διαιτητικής πρόσληψης, έχει βασικό ρόλο στην απώλεια  & διατήρηση βάρους/λίπους και δη στην βελτίωση της σύστασης του σώματος, με ευεργετική επίδραση και στην ψυχική υγεία!

ενεργειακο ισοζυγιο ασκηση

Πέρα από την ενέργεια που δαπανά το σώμα για την άσκηση, υπάρχει και η μη οργανωμένη άσκηση, η οποία αφορά όλες τις κινήσεις που κάνουμε στη μέρα μας, όπως το περπάτημα από το αυτοκίνητο στη δουλειά, η βόλτα με το σκύλο, η ανάβαση από τις σκάλες και οι δουλειές του σπιτιού. Η μη οργανωμένη άσκηση είναι σύμμαχος στον έλεγχο βάρους, καθώς σιγά-σιγά μέσα στη μέρα, η ενέργεια που δαπανάται μπορεί να είναι πάνω 350 θερμίδες. Μάλιστα, άτομα που έχουν αρκετή μη-οργανωμένη άσκηση διατηρούν πιο εύκολα το βάρος τους.

Η ενεργειακή πρόσληψη

Ο όρος ενεργειακή πρόσληψη αναφέρεται στις θερμίδες που λαμβάνουμε από την τροφή μας, το φαγητό και τα ροφήματα. Πηγές ενέργειας αποτελούν οι πρωτεΐνες, οι υδατάνθρακες και τα λιπαρά, καθώς και η αιθανόλη (αλκοόλ) και ας μην είναι θρεπτικό συστατικό.

Την περίσσεια ενέργειας το σώμα την μετατρέπει και την αποθηκεύει ως λίπος.

Ενεργειακό Ισοζύγιο και έλεγχος σωματικού βάρους

  • Η διατήρηση, η απώλεια ή πρόσληψη βάρους ελέγχονται από το ενεργειακό ισοζύγιο. Όταν το άτομο προσλαμβάνει περισσότερες θερμίδες από αυτές που χρειάζεται, τότε το βάρος/λίπος αυξάνεται, ενώ όταν καταναλώνει λιγότερες μειώνεται.
  • Οποιοδήποτε διαιτητικό σχήμα και αν ακολουθήσει κανείς, το λίπος θα μεταβληθεί ανάλογα με το ισοζύγιο ενέργειας. Γι’ αυτό και ακούμε άτομα να έχουν επιτύχει απώλεια βάρους με διαφορετικούς τρόπους, παράδοξους ή μη.
  • Λόγω της μεγάλης σημασίας της υγιεινής διατροφής στην ψυχική και σωματική μας υγεία, συστήνεται να ακολουθούμε μια ποικίλη, ισορροπημένη διατροφή, ανεξαρτήτως βάρους, και στόχου (αύξηση ή μείωση βάρους).

Μαρία Ματζώρου , Διαιτολόγος-Διατροφολόγος , Μυτιλήνη

Πηγές

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

τρέξιμο στο κρύο

Τρέξιμο στο κρύο: Τέσσερις χρήσιμες συμβουλές

Το τρέξιμο είτε με κρύο είτε με ζέστη αποτελεί για κάποιους μια καθημερινή συνήθεια και λατρεία , για κάποιους απαραίτητο συμπληρωματικό κομμάτι της προπόνησης...